GLUTENSİZ DİYET
Glutensiz diyet hayatta birçok önemli değişiklik gerektirir. Sağlıklı beslenmeye dönüş bunları en önemlisidir. Bu rahatsızlık, ömür boyu pahalı ilaç, tıbbi müdahale gerektirmez. Sadece diyetle kontrol altına alınabilir. Ancak glutensiz diyet, riskli bir diyettir.
Hayat tarzını değiştirirken, hem kendine, hem de etrafındakilere karşı sabırlı ve anlayışlı olunmalıdır. Sevdiklerini, arkadaşlarını ve çevrendekileri bu konuda eğitmek de bu tedavinin bir parçasıdır. Yakın çevredeki insanların pozitif davranışları ve anlayışlı olmaları diyete geçişi ve uygulamayı kolaylaştırır. Bitkisel bir protein olan glutenin içindeki amino asitler başka bir çok gıdadan alınabilir. Glutensiz gıda bir diyet, kişi için sadece çok daha sağlıklı bir hayat demektir.
- Kasaplardan, marketlerden hazır kıyma almayın. Bazı kıyma makinalarında hazır köfte hazırlamak amacıyla ekmek de çekilebilir.
- Buğday, arpa, yulaf, çavdar ve bunları içeren gıdalar kesinlikle tüketilmemelidir.
- Mısır, pirinç, patates, soya fasulyesi yenilebilir.
- Gıdaların içerikleri çok iyi okunmalıdır ve firmalardan yazılı teyid istenmelidir.
- İlaçlar doktora, veya üreticisine danışılmadan kullanılmamalıdır.
- Başlangıçta 2 ay kadar süt ve süt ürünleri tüketilmemelidir. Daha sonra bunlar tek tek denenerek diyete dahil edilebilir. Keçi sütü ve ürünlerinde bir sakınca yoktur. Bazı çölyaklılarda inek sütünün içinde bulunan laktoza (süt şekeri) karşı da hassasiyet olabilir. Bunu da Laktaz süt ve normal sütü deneyerek görebilirsiniz. Bazı çölyaklılara inek sütünden yapılan tüm ürünler (peynir, yoğurt, vs...) de dokunabilmektedir.
- Bira, şarap, viski, likör ve brendi gibi içeceklerden sakınılmalıdır.
- Yemeklerin içeriği kadar mutfakta glutenle temas olmaması da çok önemlidir. Glutenle bulaşma (contamination) olmamalıdır: ekmek kırıntıları sıçramamalı, unlu gıdaların kızartıldığı yağda pişirilmemelidir, unlu bir yemekte kullanılan aynı kaşık / bıçak yıkanmadan kullanılmamalıdır, aynı ızgarada iyice temizlenmeden pişirilmemelidir (örnek: köfte ile aynı yerde pişmemelidir). Kısaca unlu bir "zerre" bile yemeğe karışmamalıdır.
- Açık büfe gibi yemeklerde, servis kaşıkları diğer yemeklere de kullanılabilmektedir. Bu gibi durumlarda, kaşıklar karışmadan servisinizi almanızda fayda var.
- Mutfakta gluten içeren ve içermeyen gıdalar ayrı yerlerde saklanmalıdır. Unun tozları uçabildiğinden, aynı fırında yemek pişirilmeden önce temizlenmelidir. Ekmek makinası kullanılıyorsa, bu makina sadece glutensiz ürünlere ayırılmalıdır.
- Teflon, tahta kaşık gibi mutfak aletleri ne kadar iyi temizlenseler de gözeneklerinde gluten kalıntıları kalabilme riski olduğundan, bunlar ayrılmalıdır.
- Hazır salça, konserve, hazır çorba, soslar, bulyon, tuzot gibi gıdalarda gluten, katkı maddesi & kıvam verici olarak kullanıldığından, bunlar tüketilmemelidir (örneğin "Monosodium Glutamate" gluten içerebilmektedir).
- Sirke, çikolata, sakız, ketçap, moyonez, dondurma gibi gıdaların bazılarında gluten bulunabilmektedir. Bunlar yenilmeden önce üreticisine danışılmalıdır.
- Tuzlu kuruyemişler glutenle yapıştırılmaktadır. Açıkta satılmayan, teyid veren firmaların tuzsuz kuruyemişlerini yiyin. Soslu kuruyemişler zaten yasak.
- Baharatınızı kendiniz çekin, ya da teyid veren, güvenli markaların baharatlarını satın alın.
- Kozmetikler, şampuanlar ve ev temizleyici maddelerde yer alan glutenin ağıza kaçma riski taşıdığından, bu malzemelerin glutensiz olanları seçilmelidir. Özellikle rujun glutensiz olanı seçilmelidir. Bazı makyaj malzemeleri, kremler de hassas çölyaklara dokunabilmektedir.
- Amerika ve Avrupa'da günde 50-60 gr. yulaf diyete eklenmeye başlandı. "Kesin olmamakla" birlikte, bu miktar çölyak lar için emniyetli görünmektedir.
- Eşiniz bira içtikten, ekmek yedikten sonra onu öpmemelisiniz.
- Kenarları yapışkanlı mektup zarflarında da gluten var. Bunları yalamayın.
- Kenarları kıvırık karton bardakları kullanmayın, bunların kıvırık kısımlarında gluten var.
- Diğer aile bireyleri eğitilmeli, anlayışlı ve sabırlı olmalıdırlar.
- Çekinmeden, bunu etrafınızdaki insanlarla paylaşın, anlatın. Sizi anlayışla karşılayıp, yardımcı olacaklardır. Sonuçta bu sağlığınız için bir diyet. Gittiğiniz restaurantlarda da anlatın, bilgi verin. Unutmayın, ne kadar çok kişi çölyağı bilirse, bizim için hayat o kadar kolay olur. Ayrıca, belki karşısnızdaki de çölyak olup, bunun farkında olmuyor olabilir. Bu sayede başka gizli çölyak hastalarının da ortaya çıkmasına yardımcı olup, hayat kurtarabilirsiniz.
- Bu kurallara kesinlikle uyulmalıdır. En ufak bir yanlışlığın, veya kaçamağın nelere mal olabileceği unutulmamalıdır.
Glutensiz diyetin en önemli noktası kendini yönetmektir, yani evde ve dışarıda sağlıklı seçimler yapmaktır. Hayat tarzı bu esasa göre uygulanırsa çok sağlıklı bir yaşam demektir.

Online (2)
Bugün (40)
Toplam (31176)